Eens kende men dit geheim, vandaag is men het vergeten:

de wereld bestaat uit eenvallende scherven en is een onsamenhangende chaos die alleen door sterke verhalen bijeengehouden wordt

Iconische platenTijd van Steden en Staten

Tijd van Steden en Staten (1000 – 1500)

Weet jij de 5 kenmerkende aspecten van het tijdvak “Steden en Staten”? 

 

1000 – 1500

beeldmerk

1) De opkomst van handel en ambacht legde de basis voor het herleven van een agrarisch-urbane samenleving

2) De opkomst van de stedelijke burgerij en de toenemende zelfstandigheid van steden

3) Het begin van staatsvorming en centralisatie

4) de expansie van de christelijke wereld, onder andere in de vorm van de kruistochten

5) Het conflict in de christelijke wereld over de vraag of de wereldlijke dan wel de geestelijke macht het primaat behoorde te hebben

plaatje1
Default 1
Default 2

Na 1000 herleefde de landbouwstedelijke samenleving in West-Europa. De landbouw ging meer opbrengen. Er ontstonden duizenden steden waar handelaren en ambachtslieden leefden.

Drieslagstelsel: een stelsel van landbebouwing, waarbij de grond in het eerste jaar werd ingezaaid met wintergraan en in het tweede jaar met zomergraan; om uitputting van de grond te voorkomen lag het land dan braak gedurende het derde jaar.

In 1111 werd paus Paschalis II in Rome gearresteerd door de Duitse koning Hendrik V.

Aan het eind van de 11e eeuw werd Jeruzalem veroverd door een christelijk leger afkomstig uit West-Europa. In de 12e en 13e eeuw volgden meer kruistochten om gebieden ten oosten van de Middellandse Zee te veroveren of in christelijke handen te houden. De handel van Europeanen in het Midden-Oosten, onder meer van specerijen uit Oost Azië, bloeide op. Christelijke legers veroverden ook het Iberisch schiereiland en grote gebieden in Oost-Europa.

Default 3
Default 4

In de tijd van steden en staten waren mensen erg gelovig. De kerk had een grote invloed in de samenleving. Tot in de 14e eeuw beweerde de paus dat vorsten ondergeschikt aan hem moesten zijn. Vanaf 1075 voerde de paus met de Duitse keizer de Investituurstrijd over de benoeming van bisschoppen. De paus won, maar kon zijn wil niet opleggen aan alle vorsten.

In de tijd van steden en staten vergrootten de Franse en Engelse koningen hun macht. Met een eigen leger, ambtenaren en landelijke rechtspraak begonnen ze de vorming van een centraal bestuurde staat. Op deze manier vergrootten ook de Bourgondische hertogen de politieke eenheid in de Nederlanden. Het Duitse rijk bleef versnipperd.

Steden werden zelfstandiger doordat edelen hun steeds meer rechten verleenden, in ruil voor geld. Door hun rijkdom en vrijheid hadden de steden een grote aantrekkingskracht op de bewoners van het platteland. De macht in steden kwam in handen van een elite van rijke kooplieden.

We zien de Waag, waar handelaren hun goederen en muntstukken wogen, de achterkant van het stadhuis, waar de schout en schepenen net vandaan komen en op de achtergrond de kathedraal die hoog boven de bebouwing uitsteekt.
Default 1