Burijn🦷🦷🦷 De mentale schijf van vijf (Walburgpers, non-fictie)
Lekt bij de loodgieter de kraan?
De psychiater en violiste Esther van Fenema is vaak in het nieuws. Zij schroomt het
debat in het gesloten dokterswereldje niet en voelt zich daar
zichtbaar goed bij. Door haar werk en houding heeft ze de status gekregen van een
BN-er.
In september 2024 publiceerde zij ‘De Mentale Schijf van Vijf’, een soort handleiding
voor je brein. Het vormt een mooie samenvatting van die enorme berg aan zelfhulpboeken waar de boekhandels vol mee liggen.
Door haar optredens in de media was ik wel een beetje bevooroordeeld. Omdat bij
de loodgieter meestal de kraan lekt vraag ik mij altijd af welke mentale klachten er
achter dat vrolijke masker van Fenema schuilen. Nou, zij is in het boek daar heel
open in. Toen zij tijdens haar opleiding zelf in therapie ging kwam ze er achter dat ze
een aandachtsprobleem heeft. En dat de oorzaak hiervan waarschijnlijk in de
kinderjaren is te vinden. Als mens met psychische klachten (ik geloof dat ik bijna alle
therapievormen wel doorlopen heb sinds mijn adolescentie) herken ik die klassieke
duiding wel maar toch word ik daar altijd een beetje iebel van.
Een DIY-instructie voor je brein
Te weinig goede aandacht van ouders is een enorme dooddoener waar iedereen die
in therapie is geweest, of in therapie is, mee worstelt. Je denkt vaak: ‘dat zal allemaal
wel maar vertel me nu eens wat ik concreet moet doen om van dit nare beest in mijn
hoofd verlost te worden!’
Helaas bestaat die toverspreuk niet. Mentale klachten moet je vooral accepteren.
Fenema stelt in haar boek dat je wel kan proberen om je mentale veerbaarheid te
verbeteren. Zij onderscheidt vijf aandachtspunten. Net zoals vroeger in de bekende
campagne van het voedingscentrum het gezonde voedsel uit vijf vakken moest komen,
beschrijft Fenema een mentale schijf van vijf. Een soort DIY-instructie voor je brein.
Fenema heeft een prettige schrijfstijl, zonder jargon. Het boek is zeer overzichtelijk.
Zij kan putten uit haar jarenlange werkervaring als behandelaar. Natuurlijk is deze
geluksschijf generaliserend en onbewijsbaar. Maar voor iedereen, die een label heeft
gekregen op het gebied van mentale klachten, zeker het proberen waard. Baat het
niet dan schaadt het niet. Bovendien heeft elk hoofdstuk een uitgebreide lijst met
bronnen waar het wetenschappelijk bewijs voor het uitgangspunt te vinden is. De
meeste stellingen zijn behoorlijke open deuren. Maar als ervaringsdeskundige weet
ik dat ze juist daarom snel worden verwaarloosd. Lees het boek en check dan nog
een keer de volgende punten op je verbeterlijstje:
- Investeer in sociale contacten
- Plan voldoende rust
- Beweeg voldoende
- Praat over je problemen
- Wees matig met teloongebruik
Het boek kan perfect dienen als mentale APK. Zodat je weet waaraan gewerkt kan
worden. Misschien wel samen met iemand anders. Ga beginnen.
